IEA Başkanı Birol'a göre dünyada LPG fiyatları savaş öncesine kıyasla ortalama yüzde 60 yüksek

Uluslararası Enerji Ajansı (IEA) Başkanı Fatih Birol, dünya genelinde LPG fiyatlarının savaş öncesi seviyelere kıyasla ortalama yüzde 60 daha yüksek olduğunu söyledi. Birol, Dünya Likit Gaz Birliği'nin (WLGA) İstanbul Kongre Merkezi'nde düzenlediği Likit Gaz Haftası Programı'nda konuştu. Enerjiye ilişkin hiçbir konunun, dünyanın içinde bulunduğu enerji krizinden bağımsız ele alınamayacağını belirtti.

Savaşın etkisi petrol ve gazla sınırlı kalmıyor

Birol, ABD/İsrail-İran Savaşı'nın başlamasının hemen ardından, dünyanın tarihin en büyük enerji güvenliği tehdidiyle karşı karşıya olduğunu söylediğini hatırlattı. Aradan neredeyse 8 ay geçtiğini, etkilerin her gün daha net görüldüğünü ifade etti. Birol'a göre etkiler yalnızca petrol ve doğal gaz piyasalarında değil, gübre ve diğer sektörlerde de ortaya çıkıyor.

Birol'a göre petrol piyasalarında dikkat, 100 doların biraz üzerinde seyreden ham petrol fiyatlarına odaklanıyor. Oysa kimse ham petrol kullanmıyor; insanlar LPG, dizel ya da benzin kullanıyor. Dizel fiyatları savaş öncesindeki seviyenin iki katında. Dizel ulaşımda, elektrik üretiminde, sanayide ve tarımda kullanıldığı için ekonominin çok önemli bir parçası.

Birol, Orta Doğu'daki gelişmelere birçok Rus rafinerisinin hasar görmesinin eklendiğini söyledi. Bu durumun dizel piyasalarında benzeri görülmemiş zorluklar yarattığını belirterek tabloyu çok ciddi olarak niteledi. Kışa girerken dizel talebi genellikle artıyor, birçok rafineri de bakım programına geçiyor. Birol, bu tablonun son zamanlarda G7 ülkelerinin devlet başkanlarıyla bir araya gelmesinin ana nedeni olduğunu söyledi. IEA'nın dizel piyasalarını istikrara kavuşturmak için bazı adımlar attığını açıkladı. Çabaların süreceğini, gerekirse aynı doğrultuda ilave adımlar atılacağını da ekledi. Adımların ayrıntısını vermedi.

LPG piyasasında sıkışıklık

Birol, LPG'nin de krizden etkilendiğini söyledi. LPG ticaretinin üçte birinden fazlası, ağırlıklı olarak Asya'ya yönelik olarak Hürmüz Boğazı'ndan geçiyor. Birol, IEA'nın LPG piyasalarında bir miktar sıkışıklık gözlemlediğini belirtti.

Birol'a göre LPG'nin yüzde 50'sinden biraz fazlası evlerde yemek pişirme ve ısınma için kullanılıyor. Geri kalanı petrokimya ve sanayide tüketiliyor. Birol bu nedenle mevcut enerji krizinin haneleri doğrudan etkilediğini söyledi.

Yeni program ve güvenlik mekanizması görüşmeleri

Birol, IEA'nın enerji sektörüyle işbirliği yaparak yeni bir program geliştirdiğini açıkladı. Programın adı ve içeriği aktarılmadı. IEA'nın petrol stokları için büyük bir mekanizması var; piyasada ciddi bir sorun ya da aksaklık yaşandığında bu stokları piyasaya sürüyor.

Birol'a göre LPG için bir güvenlik mekanizması geliştirilip geliştirilmeyeceği konusu birçok hükümet ve sektör temsilcisiyle görüşülüyor. Konuda henüz karar verilmedi. Birol ayrıca temiz pişirme güvenliği programına büyük destek verildiğini ve temiz pişirme için en kolay çözümün LPG olduğunu söyledi.