TÜREB'den Güven: YEKA RES 2026 yarışmaları 2 Kasım'da başlayacak, 12 şirketten 29 başvuru var

Türkiye Rüzgar Enerjisi Birliği (TÜREB) Finansal Kurum Paydaşlarından Sorumlu Başkan Yardımcısı ve Sayman Çağrı Güven, NTV'de yayınlanan Ekonomi Notları programına konuk oldu. Enerji Günlüğü'nün aktardığına göre Güven, rüzgar yatırımlarının finansmanını ve sektörün güncel gündemini değerlendirdi. Yenilenebilir Enerji Kaynak Alanları (YEKA) RES 2026 yarışmalarının 2 Kasım Pazartesi günü başlayacağını hatırlattı.

Başvurular ve yarışmaların rolü

Güven'e göre Bakanlık, 7 farklı bölge için 12 şirketten 29 başvuru aldı. Güven, yarışmaların yaklaşık 1,5 milyar dolarlık yatırım potansiyeli taşıdığını söyledi. Türkiye'nin rüzgar kurulu gücü yaklaşık 16 bin MW.

Güven, YEKA yarışmalarının yalnızca kapasite tahsis mekanizması olmadığını, enerji politikalarında belirlenen hedeflere ulaşmak için de önemli araçlar olduğunu belirtti. Yerli ekipman yükümlülüğünün ülkeye yalnızca ucuz elektrik kazandırmadığını, yerli sanayinin teşvik edilmesini de sağladığını ifade etti. Kule, kanat ve jeneratör gibi bileşenlerin Türkiye'de üretimi yarışmalarda kullanılıyor ve ihracat pazarlarının açılmasına zemin hazırlıyor. Güven, yarışmaların ithal kaynaklardan üretilen elektriğin azalmasına da katkı sağladığını söyledi.

Yatırımcı davranışı ve finansman

Güven, yatırımcıların geçmiş yıllardaki ihalelere kıyasla bu yıl biraz daha seçici davrandığını söyledi. Finansman koşulları, proje bölgeleri, kapasite faktörleri ve ekonomik sürdürülebilirlik daha dikkatli inceleniyor.

Güven, yerel bankaların, kalkınma bankalarının ve uluslararası finans kuruluşlarının sektöre ilgisinin sürdüğünü belirtti. Almanya'nın Euler Hermes'i gibi kredi ihracat kuruluşları da sektöre uygun şartlarda ve rekabetçi maliyetlerle finansman sağlıyor. Güven'e göre doğru yapılandırılmış projelerde uzun vadeli finansmana ve krediye erişim imkanı mevcut.

Rüzgar yatırımlarında proje finansmanı kullanılıyor. Yatırım bedelinin yüzde 70-80'i kredilendiriliyor, yüzde 20-30'luk kısım yatırımcıların öz kaynağıyla karşılanıyor. Güven, YEKA yarışmaları, depolamalı rüzgar santralleri ve 2035 hedefi kapsamında yenilenebilir kurulu gücün katlanmasını birlikte ele aldığında yaklaşık 80 milyar dolarlık yatırım portföyü ortaya çıktığını söyledi. Bu portföy için yatırımcıların yaklaşık 15 milyar dolar öz kaynak koyması gerekiyor.

Öngörülebilirlik talebi

Sermayeyi ve uluslararası finansmanı çekmenin yolunu anlatan Güven, birden fazla parametre bulunduğunu, ortak noktanın ise öngörülebilirlik olduğunu söyledi. Kredi verenlerin ve sermaye sahiplerinin proje gelirlerini, nakit akışlarını ve yatırım geri dönüşünü öngörebilmesi gerekiyor.

Güven, izin, lisans, kamulaştırma ve şebeke altyapısı süreçlerinin kısa ve öngörülebilir takvimlerde ilerlemesini talep etti. Zamanın hem yatırımcı hem finansör açısından bir maliyet unsuru olduğunu belirtti. YEKA sisteminde alım vadelerinin uzadığını ve her yıl kapasite tahsis edilmesinin öngörülebilirliği artırdığını kaydetti. İzin, kamulaştırma ve şebeke altyapısındaki iyileştirmelerin sektöre değer katacağını da ifade etti.

Güven, COP31'in 9 Kasım'da Antalya'da başlayacağını belirtti. Toplantıyı Türkiye'nin enerji dönüşümü hedeflerini, yenilenebilir enerji yatırım potansiyelini, finansman fırsatlarını ve sanayi altyapısını uluslararası kamuoyuna tanıtma platformu olarak değerlendirdi ve önemli bir katalizör olacağını düşündüğünü söyledi. Türkiye'nin 2035 yılına kadar 120 GW kurulu güç hedeflediğini, bu hedef için yerli yatırımcıların yanı sıra yabancı yatırımcıların, tedarikçilerin ve teknoloji sağlayıcılarının ilgisinin gerektiğini anlattı.

Güven, toplantıların somut sonuçlar üretmesini kritik buluyor. TÜREB, COP31 kapsamındaki etkinliklerin ve panellerin somut iş birliklerine bağlanmasını istiyor. Birlik, COP31'in ilk günü Küresel Rüzgar Enerjisi Konseyi ile iş birliğinde bir etkinlik düzenleyecek. Etkinlikte ilgili bakanları, kamu temsilcilerini ve uluslararası yatırımcıları Türkiye'deki yatırımcılar ve finans kuruluşlarıyla buluşturmak hedefleniyor.

TÜREB ayrıca mavi ve yeşil bölgelerdeki panellerde elektrifikasyon, yenilenebilir enerji yatırımları, tedarik zinciri ve sanayi gelişimi başlıklarını ele alacak. Birlik, ortaya çıkan stratejileri paydaşların geri bildirimiyle rapora dönüştürüp üyeleriyle paylaşmayı planlıyor.